مینی دوره تخصصی آموزش ساخت ظرف چوبی با مغار منبت

(دیدگاه کاربر 3)

  • آموزش جامع ( 0 تا 100 ) با کیفیت با تمام جزئیات
  • مناسب برای افراد مبتدی و نیمه حرفه‌ای
  • مناسب برای علاقه‌مندان به دست سازه‌های چوبی
  • مناسب برای هدیه دادن به عزیزان خودتون
  • دسترسی به دوره سریعا بعد از پرداخت
مدرس

حسین تختی

مدت زمان دوره

کمتر از از 1 ساعت

تعداد جلسات

مینی دوره | تک جلسه

سطح دوره

متوسط

,

مقدماتی

نوع دسترسی

دسترسی همیشگی به دوره و آپدیت‌ها

نوع دریافت آموزش

پخش آنلاین

,

دانلود مستقیم

19 نفر در حال مشاهده این محصول هستند!
توضیحات

سلام به روی ماهتون، رفقای مشتاق دنیای چوب!

من حسین تختی‌ام و اینجا قلب تپنده‌ی استودیو Woodzine هست؛ جایی که قراره دست‌هامون رو به زیبایی چوب آغشته کنیم و از دل طبیعت، هنر بیرون بکشیم.

امروز اومدیم با یه چالش شیرین سراغتون! می‌دونستید می‌شه با کمترین ابزار ممکن، یه شاهکار چوبی خلق کرد؟ آره، درست شنیدید! قراره توی این ویدیو نشون بدم چطور با فقط و فقط یک دونه مغار و یک دونه چکش ساده، یه ظرف چوبی کاربردی و چشم‌نواز بسازیم.

اگه همیشه فکر می‌کردید نجاری و کار با چوب دنیای پیچیده‌ایه و نیاز به کلی ابزار و فضای بزرگ داره، این آموزش رو ببینید تا نظرتون عوض شه! این یه شروع عالی برای غرق شدن توی دنیای ساخت ظروف چوبی دست‌ساز و تجربه شیرین منبت چوب پایه هست.

آماده‌اید که با هم از یه تیکه چوب بی‌جون، یه اثر هنری با روح بسازیم؟ پس بزن بریم که قراره کلی ریزه‌کاری و تکنیک جذاب یاد بگیریم.

بخش اول: معرفی مغار و انتخاب چوب مناسب برای کار با مغار

 بریم سراغ ابزارهای اصلی که برای این پروژه نیاز داریم. شاید فکر کنید برای کار روی چوب به کلی ابزار عجیب و غریب احتیاج دارید، اما خبر خوب اینه که برای ساخت این ظرف چوبی زیبا با ابزار دستی، فقط به دو تا وسیله نیاز داریم:

مغار: توی این ویدیو، ما از یه مغار نیم‌باز سایز ۱۸ استفاده کردیم. مغارها معمولا دهانه‌ای U شکل یا نیم‌دایره دارن که برای خالی کردن و کندن حجم‌های داخلی توی ساخت ظروف چوبی خیلی مناسبن. البته اگه مغار با سایز یا شکل دیگه‌ای هم دارید یا حتی چند تا مغار در دسترس‌تونه، باز هم می‌تونید با همین اصول پیش برید و کارتون رو شروع کنید.

چکش: برای ضربه زدن روی مغار، بهتره از یه چکش چوبی استفاده کنید. اینجوری مطمئن می‌شید که دسته چوبی مغارتون موقع ضربات آسیب نمی‌بینه و عمر ابزارتون بیشتر می‌شه.

حالا یه سوال مهم پیش میاد: چطور قطعه چوب رو ثابت نگه داریم که موقع مغارکاری و ضربه زدن، جابجا نشه و کارمون خراب نشه؟ وقتی قرار نیست از ابزار‌های برقی و خطرناک استفاده کنید لازم به استفاده از گیره‌های پیچیده و سنگین نیست، شما می‌تونید یه قطعه چوب گونیا شده رو به میز کارتون گیره کنید. این قطعه چوب نقش تکیه‌گاه رو بازی می‌کنه و باعث می‌شه نیروی ضربه‌های چکش به میز منتقل بشه و چوب اصلی‌تون سر جاش بمونه. این روش ساده برای گیره کردن کار، به خصوص برای شروع و آشنایی با تکنیک‌های منبت پایه، کاملا کافیه و لازم نیست خودتون رو درگیر کلی وسایل دیگه کنید.

با همین دو تا ابزار ساده و یه چیدمان اولیه روی میز کار، آماده‌ایم که بریم سراغ انتخاب چوب مناسب و شروع به کندن!

قبل از اینکه مغار رو دست بگیریم و شروع به کندن کنیم، لازمه در مورد چوب مناسب برای این کار یه کم حرف بزنیم. چون انتخاب چوب واقعا توی نتیجه نهایی و راحتی کارتون تاثیر داره.

ما توی این ویدیو از چوب روس یا همون نراد استفاده کردیم. چرا؟ چون این چوب هم توی اکثر شهرها و استان‌ها راحت پیدا می‌شه و هم برای کسایی که تازه می‌خوان نجاری و منبت با ابزار دستی رو شروع کنن، چوب مناسبیه. نرمی نسبی این چوب باعث می‌شه مغارکاری راحت‌تر باشه.

البته اگه دنبال کیفیت خیلی بالا یا رنگ‌های خاص هستید، چوب‌های دیگه‌ای هم برای ساخت ظروف چوبی عالی هستن. مثلا گردوی خاکستری برای کارهای حرفه‌ای و باارزش فوق‌العاده‌ست، یا اگه رنگ روشن‌تر دوست دارید و باز هم چوب مناسب مغارکاری می‌خواید، چوب گلابی سفید گزینه خیلی خوبیه. چوب‌های دیگه مثل چنار و توسکا با تراکم پایین‌تر هم برای این کار مناسبن.

یه نکته حیاتی که باید کنار جنس و رنگ چوب بهش توجه کنید، انتخاب قطعه چوب کم‌گره، مخصوصا توی سطحی که قراره ظرفتون بشه، هست. گره‌ها مثل سنگ می‌مونن و موقع کار خیلی اذیت می‌کنن و باعث شکستگی و پریدگی می‌شن. پس موقع خرید چوب به این موضوع دقت کنید.

 


ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش دوم: الگو کشی روی چوب و نحوه مشخص کردن راه و بیراه چوب

قبل از شروع به کار همیشه با یه مداد الگوی شکل مورد نظرمون رو روی چوب میکشیم تا بشه مرز برشکاری ما و لبه ظرف. اینجوری اگه مبتدی بودین یا خطایی اتفاق افتاد جا داشته باشید تا بتونید لبه کارتون رو درست کنید.

مغارها انواع مختلفی دارن. مغاری که من استفاده میکنم مغار u شکل دهنه پهنه که مناسب باربردار‌ی‌های عمیقم هست. 

 اما یه راز مهم برای کار با مغار: دونستن تفاوت “راه چوب” و “بی‌راه چوب”! الیاف چوب یه جهت مشخص دارن. وقتی در جهت الیاف (راه چوب) با مغار کار می‌کنید، چوب مثل کره نرمه و به راحتی و تمیزی کنده می‌شه. اما وقتی خلاف جهت الیاف (بی‌راه چوب) کار می‌کنید، چوب مقاومت می‌کنه و پاره می‌شه.

 پس سعی کنید همیشه قطعه چوب رو بچرخونید و جوری کار کنید که مغار توی راه چوب حرکت کنه. اینجوری هم کارتون تمیزتر می‌شه و هم کمتر اذیت می‌شید. فقط در مواقعی که لبه‌های کار یا پیچیدگی‌هایی وجود داره، مجبور می‌شید کمی خلاف جهت کار کنید که اونجا هم باید با دقت و تکنیک خاصی این کار رو انجام بدید.

ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش سوم: شروع باربرداری با مغار یا به اصطلاح باربرداری شتری

حالا وقتشه که وارد بخش اصلی کار بشیم و باربرداری و شکل دادن به ظرف چوبی‌مون رو شروع کنیم!

 برای شروع، بهتره از مرکز الگو شروع به کندن کنید. در این مرحله که بهش خشن‌تراشی میگن، هدف اصلی خالی کردن حجم اولیه هست و خیلی لازم نیست نگران تمیزی سطح باشید.

نکته مهم اینجا، نحوه استفاده از مغار و چکش در کنار همه. مغار رو با زاویه مناسب روی چوب قرار بدید و با چکش روی دسته اون ضربه بزنید تا چوب کنده بشه. این مرحله که بهش “باربرداری شتری” هم میگن یه تکنیک برای کندن حجم‌های بزرگه و شامل این مراحل می‌شه:

مغار رو با زاویه‌ای تیز روی چوب قرار بدید.

با چکش ضربه بزنید تا مغار وارد چوب بشه.

همزمان با آخرین ضربه یا بلافاصله بعد از اون، دسته مغار رو کمی به سمت بالا بیارید. این کار باعث می‌شه قطعه چوب کنده شده از مسیر جدا بشه و اصطلاحاً “بپره”.

 در این مرحله، نیازی نیست خیلی محکم ضربه بزنید. سعی کنید ضربات رو کنترل شده و با جابجایی مچ دست انجام بدید. هدف اینه که چوب کنده بشه، نه اینکه به خودتون یا ابزارتون فشار بیاد.

 نکته مهم تو این قسمت توجه به جهت الیاف چوب هست. سعی کنید تا جای ممکن در جهت الیاف کار کنید، چون باربرداری خیلی راحت‌تره و چوب کمتر دچار پریدگی می‌شه. فقط در نواحی که مجبورید خلاف جهت کار کنید، باید کمی صبر و حوصله بیشتری به خرج بدید و با ضربات دقیق‌تر پیش برید. اما با تکنیک باربرداری شتری و کنترل زاویه مغار، می‌تونید این مشکل رو هم تا حدودی مدیریت کنید.

پس، با استفاده از مغار و چکش و تکنیک باربرداری شتری، شروع به کندن حجم داخلی ظرفتون کنید و کم‌کم به عمق مورد نظر نزدیک بشید. 


ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش چهارم: اصول لبه تراشی ظرف با مغار

یه قسمت خیلی مهم توی مرحله خشن تراشی، کار کردن روی لبه‌های ظرف هست. این لبه‌ها خیلی حساسن و اگه با دقت کار نکنید، ممکنه چوب بپره و لبه‌ها خراب بشن. برای کار دور تا دور لبه‌ها، نزدیک به خط الگویی که کشیدین با ضربه مغار شکستگی‌هایی ایجاد کنید که اگه توی راه چوب کنده‌کاری عمیقی پیش اومد تا ته کشیده نشه و لبه ظرفتون رو خراب نکنه و درست در محل شکستگی که ایجاد کردین تکه چوب جدا بشه. همچنین باید مغار رو با ملایمت خیلی بیشتری بکوبید. حتی اگه لازم شد، کار رو بچرخونید و از جهت مخالف کار کنید تا از پریدگی چوب جلوگیری کنید. هدف اینه که خط الگویی که در ابتدا کشیدید، دست‌نخورده باقی بمونه و لبه‌های ظرف تمیز و سالم از آب دربیان. در واقع، وقتی روی لبه‌ها کار می‌کنید، به جای اینکه نوک مغار به سمت بیرون (لبه) باشه و باعث پریدگی بشه، پشت مغار (قسمت گردتر) رو به سمت خط الگو (لبه) نگه دارید و با ضربات کنترل‌شده و زاویه مناسب، چوب رو خالی کنید. این تکنیک کمک می‌کنه که لبه‌ها کاملا تمیز در بیان و آسیب نبینن.

یه نکته مهم این که اگر در حین کار به نواحی گره‌دار برخوردید یا قسمتی از چوب تمایل به پریدگی داشت، به هیچ وجه اصرار نکنید که از همون جهت چوب رو بردارید. کار رو بچرخونید و از جهت مخالف (بی‌راه چوب) با دقت و ملایمت بیشتری اون قسمت رو کار کنید. هدف اینه که پریدگی و خرابی در لبه‌ها و سطح اصلی کار به حداقل برسه.

ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش پنجم: نرم تراشی و رفع پله‌ها برای آماده‌سازی سح

بعد از اینکه در مرحله خشن‌تراشی، حجم اصلی داخل ظرف رو با ضربات مغار و چکش خالی کردید و به عمق مورد نظر رسیدید، حالا وقتشه که بریم سراغ نرم‌تراشی.

بعد از خشن‌تراشی، سطح داخلی ظرف پر از پله‌ها و ناهمواری‌هایی هست که توسط مغار ایجاد شده. هدف توی این مرحله اینه که این پله‌ها رو تا حدی صاف کنیم و سطح رو یکدست‌تر کنیم، اما نه اونقدر که کاملاً صاف و صیقلی بشه و بافت زیبای مغارکاری از بین بره. حفظ کردن اون ردهای مغار، بخشی از جذابیت و اصالت کارهای دست‌ساز چوبی هست.

برای نرم‌تراشی، دیگه مثل قبل نیاز به ضربات سنگین چکش نیست. حالا با کنترل بیشتر روی مغار و فشار دست (یا ضربات خیلی خیلی ملایم چکش)، شروع به برداشتن لایه‌های نازک‌تر از چوب می‌کنیم.

نکته مهم در این مرحله، دقت در زاویه مغار نسبت به سطح و همچنین توجه دوباره به جهت الیاف چوب هست. برای نرم‌تراشی، باید مغار رو با زاویه‌ای نسبتاً کم (نزدیک به سطح) نگه دارید و در جهت الیاف حرکت بدید تا چوب به نرمی کنده بشه و پله‌ها کم‌کم از بین برن. در این مرحله “حوصله داشته باشید” و با صبر و دقت کار کنید تا سطح تمیزی به دست بیاد.

اگر در حین کار به نواحی گره‌دار برخوردید یا قسمتی از چوب تمایل به پریدگی داشت، به هیچ وجه اصرار نکنید که از همون جهت چوب رو بردارید. مثل مرحله خشن‌تراشی، کار رو بچرخونید و از جهت مخالف (بی‌راه چوب) با دقت و ملایمت بیشتری اون قسمت رو کار کنید. هدف اینه که پریدگی و خرابی در لبه‌ها و سطح اصلی کار به حداقل برسه.

ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش ششم: سنباده زنی با حفظ بافت چوب

بعد از اینکه با مغار، هم خشن‌تراشی و هم نرم‌تراشی رو انجام دادیم و به شکل کلی ظرفمون رسیدیم، حالا وقتشه که با سنباده‌زنی، سطح کار رو تقریبا یکدست کنیم.

هدف اصلی از سنباده زدن در این مرحله، صرفاً رفع پرزها و زبری‌های سطح چوب و تمیز کردن اون از باقی‌مانده‌های مغارکاریه. برخلاف کارهایی که باید کاملاً صاف و صیقلی بشن، توی این روش که با مغار و چکش انجام شده، بافت ایجاد شده توسط مغار (اون ردهای موج‌دار)، بخشی از زیبایی و هویت کاره. پس قرار نیست با سنباده اون بافت رو از بین ببریم و سطح رو مثل شیشه کنیم.

ما تو این مرحله از سنباده گرید ۶۰ استفاده کردیم. این گرید برای شروع و از بین بردن ناهمواری‌های ریز و پرزها مناسبه. یه ایده خوب برای سنباده زدن سطوح منحنی مثل داخل این ظرف، اینه که سنباده رو دور یه ابر یا پد نرم بپیچید. اینجوری سنباده بهتر روی منحنی‌ها می‌شینه و دستتون هم موقع کار اذیت نمی‌شه.

مهم‌ترین نکته توی سنباده زدن، حرکت دادن سنباده هم‌جهت با الیاف چوب هست. همونطور که توی مغارکاری حرکت خلاف جهت الیاف باعث پاره شدن چوب و ایجاد پرزهای بیشتر می‌شه توی سنباده هم همینطوره؛ اگه خلاف جهت الیاف سنباده بزنید، فقط پرز بیشتری ایجاد می‌کنید و کارتون زبرتر می‌شه. پس با دقت به جهت الیاف نگاه کنید و سنباده رو در همون راستا حرکت بدید.

با سنباده گرید ۶۰، کل سطح داخلی و خارجی ظرف رو به آرامی و در جهت الیاف سنباده بزنید. وقتی حس کردید پرزها و زبری‌های اصلی از بین رفتن و سطح برای لمس نسبتاً نرم شده، کارتون توی این مرحله تمومه. نیازی به استفاده از گریدهای نرم‌تر (مثل ۱۰۰ یا ۱۲۰ به بالا) نیست، مگر اینکه بخواید سطح خیلی صیقلی‌تری داشته باشید که البته بافت مغار رو تا حدی از بین می‌بره.

بعد از اتمام سنباده‌زنی، حتماً با استفاده از کمپرسور باد یا یه فرچه تمیز، تمام گرد و غبار و ذرات چوب رو از روی کار پاک کنید.

ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش هفتم: برنزه کردن چوب با تورچ

توی این پروژه من دوست داشتم چوبمو یکم با تورچ گازی برنزه کنم یا به اصطلاح یه رگه‌های سوخته تو سطح چوبم ایجاد کنم. این کار باعث می‌شه رگه‌های چوب که سفت‌تر هستن، برجسته بشن و قسمت‌های نرم‌تر بین رگه‌ها کمی تیره‌تر و سوخته بشن. نتیجه نهایی یه بافت و ظاهر روستیک و قدیمی خیلی زیباست که اصالت کارهای دست‌ساز چوبی رو نشون می‌ده. اگه دوست دارید ظرفتون همچین ظاهری داشته باشه، می‌تونید این مرحله رو انجام بدید. البته حتماً با احتیاط و سرعت عمل این کار رو انجام بدید که چوب بیش از حد نسوزه. بعد از تورچ حتما یه سنباده نرم روی کار بکشید که فقط کثیفی‌های سطح پاک بشه و یه برق قشنگی روی ظرفتون بیفته. 

ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

بخش هشتم: پوشش نهایی ظرف با رنگ یا روغن

بعد از مرحله برنزه کردن نوبت اعمال پوشش نهایی می‌رسه. هدف از این پوشش، محافظت از چوب، افزایش زیبایی و عمق رنگ اون، و همچنین برجسته کردن بافت کار هست.

من برای این ظرف از یه روغن مخصوص چوب که کمی رنگدانه‌ی تیره داره استفاده کردم. این روغن توی منافذ و کنده‌کاری‌های چوب نفوذ می‌کنه و باعث می‌شه قسمت‌هایی که بیشتر کار شدن، تیره‌تر و برجسته‌تر به نظر بیان. این تضاد رنگ، زیبایی بافت مغارکاری رو خیلی بیشتر نشون می‌ده.

برای اعمال پوشش نهایی، حتماً دستکش بپوشید. بهترین روش برای کارهایی با بافت مثل این ظرف، استفاده از یک تکه ابر یا پارچه نرمه. اینجوری می‌تونید روغن رو به خوبی روی تمام سطح کار، از جمله قسمت‌های داخلی کنده‌کاری شده و لبه‌ها، پخش کنید و مطمئن بشید که کاملاً جذب چوب می‌شه.

یه نکته مهم در مورد پوشش‌ها:

اگه می‌خواید رنگ طبیعی چوبتون (بعد از سنباده یا برنزه کردن) حفظ بشه و فقط محافظت بشه، از روغن‌های بی‌رنگ چوب استفاده کنید.

اگه هم می‌خواید رنگ کار رو تیره‌تر کنید و تضاد بافت رو بیشتر نشون بدید، از روغن‌های رنگدانه‌دار مخصوص چوب استفاده کنید.

بعد از اعمال دست اول روغن، به چوبتون چند دقیقه فرصت بدید (مثلاً ۵ دقیقه) تا روغن رو به خودش جذب کنه. بعد از اون، می‌تونید با یه پارچه تمیز و خشک، روغن‌های اضافه‌ای که جذب نشدن رو از روی سطح پاک کنید. این کار باعث می‌شه سطح نهایی کار چسبناک نباشه و تمیزتر به نظر برسه.

اگه از رنگ یا روغن رنگدانه‌دار استفاده کردید و حس کردید رنگ کار هنوز به تیرگی دلخواه‌تون نرسیده، می‌تونید بعد از ۲۴ ساعت که دست اول کاملاً خشک شد، یک یا حتی دو دست دیگه پوشش رو اعمال کنید تا به رنگ مورد نظر برسید. اما اگه از همون دست اول راضی بودید، نیازی به تکرار نیست.

ساخت ظرف چوبی با مغار
ساخت ظرف چوبی با مغار

3 دیدگاه برای مینی دوره تخصصی آموزش ساخت ظرف چوبی با مغار منبت

  1. حسین ملاقوی

    فوق العادست
    برای شروع مخصوصا , چون هزینه ای نداره وسایلش

    • Store manager حسین تختی

      درود بر شما

      بله , عشق میخواد برای شروع

  2. Mahla kiston

    چقدر لذت بخشه که توی جنگل همچین محصولاتی رو بسازی با کمترین امکانات
    لذت بردم ممنونم

    • Store manager حسین تختی

      درود بر شما

      واقعا لذت ناب یک تجربه ی بی نظیر برای هر آدمی هست

  3. علی صادقی

    برای منبت کاری با مغار چه چوب هایی رو پیشنهاد میدید ؟

دیدگاه خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *